Meme dokusu süt bezleri, süt kanalları, bunları çevreleyen yağ dokusundan oluşmaktadır. meme kanserleri bu dokulardan ortaya çıkar. Her dokunun kanseri farklı özelliktedir, tedavisi ve hastalığın ilerleyiş biçimi farklıdır.
Süt bezlerinden ortaya çıkan kanserlere lobuler karsinoma ( kanser), süt bezlerinden ortaya çıkan meme kanserlerine ise Duktal kanser denmektedir. ayrıca kanser hücrelerinin lokalize veya çevre dokuya yayılmalarına bakılarak in situ kanser ve invaziv kanser terimleri de kullanılmaktadır. İnvaziv kanser çevre dokuya yayılmış in situ kanser yayılmamış anlamındadır.
RİSK FAKTÖRLERİ
Günümüzde kadınlarda gözlenene kanserler arasında ilk sırada meme kanserleri vardır. Her kadının meme kanserine yakalanma riski vardır. Ancak bazı kadınlar meme kanseri açısından daha risklidir.
Yaş arttıkça meme kanseri riski de artar.
Diğer memesinde meme kanseri olmuş kadınların kalan memelerinde de meme kanseri olma riski artmıştır.
Ailede (anne , kız kardeş, hala, teyze, büyükanne) meme kanseri olması kanser riskini arttırır.
Memede atipik özellik gösteren hiperplazi olması riski arttırır.
Erken yaşta adet görme, geç yaşta menopoza girme riski arttırır.
Menopoz sonrası dönemde şişmanlık meme kanseri riskini arttırır.
YAKINMALAR :
Memede ele gelen ağrısız kitleler meme kanserinin ilk bulgusudur. Memede ağrı hissi genellikle meme kanserinde olmaz. Kadınların bir çoğu kendi kendilerine yaptıkları muayenelerle meme kanserini erken evrede yakalayabilmektedir.
Memede ağrısız ele gelen kitle
Bir memede belirgin şişme
Meme cildinde gamzeleşme
Meme başı etrafındaki deride renk değişikliği
Meme başlarında asimetri
Meme başından kanlı akıntı.
Mammografi : Memenin röntgen ışınları ile incelenmesidir. Bu yöntemle meme kanseri muayene ile tanınabilecek büyüklüğe ulaşmadan tanınabilir. Düzenli olarak mammografi testi yaptıran kadınlarda meme kanserinden ölüm oranı %25-35 az olmaktadır. Günümüzde mammografi tarama protokolü 40 yaşında ilk mammografiyi çektirmek daha sonrada menopozdan sonra her yıl düzenli olarak mammografi yaptırmak şeklindedir.
TANI :
Memede ele gelen kitleden biyopsi alınmasıdır. Biyopsi ince bir enjektörle kitleden örnek alınarak konabilse de bazı durumlarda küçük bir cerrahi müdahale ile memedeki kitleden parça alınabilir, veya parça tümüyle çıkartılabilir. Alınan parça patolojik olarak değerlendirilip kanser olup olmadığına bakılır. Patolojik tanı kanser yönünde ise kanserin tipine ve davranış özelliklerini ortaya çıkaracak özelliklerine bakılır.
Meme kanseri tanısı konduktan sonra hastalığın yaygınlığını değerlendirmek açısından koltuk altı lenf bezlerinde irileşme olup olmadığı not edilir. Daha sonra akciğer grafisi, karaciğer görüntülemesi ve diğer bazı kan testleri yapılarak kanserin yaygınlığı araştırılır.
TEDAVİ :
Meme kanserinin tedavisi, kanserin tipine ve yaygınlığına bağlı olarak değişmektedir. Genel olarak cerrahi tedaviyi takip eden yardımcı tedavilerin uygulaması şeklindedir. Cerrahi tedavide kanserli dokuyu içeren meme cerrahi olarak çıkartılır (mastektomi), bu işleme koltuk altı lenf bezlerinin çıkartılması da eklenir. Cerrahi işlemden sonra hastalığın yaygınlık ve tipine bakılarak radyoterapi, kemoterapi veya hormonoterapi tedaviye eklenir. |
